Trẻ em chịu bạo hành

NGHIÊN CỨU MỚI PHÁT HIỆN RA TRẺ EM CHỊU BẠO HÀNH HOẶC CHẤN THƯƠNG TÂM LÝ SẼ LÃO HÓA NHANH HƠN

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra trẻ em chịu bạo hành hoặc chấn thương tâm lý thường trưởng thành rồi già đi nhanh hơn, dậy thì sớm hơn và có dấu hiệu lão hóa ở tế bào rõ hơn.

 

Họ cho biết phát hiện mới này củng cố số nghiên cứu ngày một tăng cho thấy trẻ em trải qua nghịch cảnh khi còn nhỏ có thể bị “in dấu sinh học”, làm ảnh hưởng xấu tới sức khỏe sau này.

 

“Những phát hiện này cũng có ứng dụng thiết thực rất rõ,” Bác sĩ Katie McLaughlin, đồng tác giả của nghiên cứu ở Đại học Harvard nói. Bà cho biết trẻ em dậy thì sớm có thể được rà soát các nghịch cảnh khi còn nhỏ để xác định sớm ai có nguy cơ khởi phát sớm những bệnh lý về thể chất và tâm thần.

 

McLaughlin và đồng nghiệp miêu tả trong tập san khoa học Psychological Bulletin cách họ đã phân tích 54 nghiên cứu về ảnh hưởng của hai kiểu nghịch cảnh lên thời điểm bắt đầu dậy thì và những dấu ấn sinh học của sự lão hóa trong tế bào.

 

Trong cả hai trường hợp, kết quả cho thấy các trẻ em chịu bạo hành hoặc chấn thương tâm lý, nhưng không phải thiếu thốn vật chất, có dấu hiệu trưởng thành và lão hóa nhanh hơn so với những em không bị.

 

Mỗi nghiên cứu đều có số liệu khác nhau, nhưng có vẻ các trẻ em chịu bạo hành bắt đầu hành kinh sớm hơn vài tháng so với các bạn đồng trang lứa. Mặc dù đây chỉ là một ảnh hưởng nhỏ, nhóm nghiên cứu cho rằng điều này có thể quan trọng vì dậy thì sớm đã được chứng minh có liên quan tới các vấn đề sức khỏe thể chất và tinh thần sau này.

 

Trong trường hợp lão hóa cấp tế bào – được thể hiện qua sự thu ngắn ở gen kết thúc của nhiễm sắc thể và sự tích tụ của những nhóm metyl trên ADN – đội ngũ nghiên cứu nói rằng trẻ em chịu bạo hành hoặc chấn thương tâm lý lớn hơn độ tuổi thật của chúng vài tháng hoặc thậm chí là vài năm.

 

“Chúng ta biết rằng những dấu hiệu này là những cách dự đoán hiệu quả về tình trạng sức khỏe hay thậm chí là tỷ lệ tử vong sau này,” McLaughlin nói. Các nghiên cứu trên người lớn cho thấy hiện tượng lão hóa nhanh ở cấp độ tế bào gắn liền với nguy cơ mắc các bệnh từ ung thư cho tới các bệnh tim mạch cao hơn.

 

Đội nghiên cứu cũng xem xét 25 nghiên cứu khác về tác động của các nghịch cảnh vào thời kỳ thơ ấu lên hiện tượng vỏ não mỏng đi, vốn diễn ra khi người ta trưởng thành và có liên quan mật thiết tới khả năng xử lý tốt hơn của bộ não.

 

“Điều chúng ta đang thấy ở đây đó là lớn lên trong môi trường nguy hiểm làm tăng tốc quá trình đó lên các phần của bộ não có nhiệm vụ xử lý thông tin xã hội và cảm xúc, và giúp chúng ta xác định và phản ứng lại với các mối nguy”, McLaughlin nói. Điều này có thể có lợi về mặt ngắn hạn, nhưng các nghiên cứu khác cho thấy những thay đổi về não như vậy có liên quan tới nguy cơ mắc các bệnh tâm lý cao hơn, bà nói.

 

Hiện tượng vỏ não mỏng đi nhanh hơn cũng được ghi nhận ở những trẻ trải qua sự thiếu thốn về vật chất, nhưng lại diễn ra ở các vùng khác nhau của bộ não, bao gồm các vùng có liên quan tới trí nhớ và khả năng đưa ra quyết định.

 

Với tất cả dấu hiệu lão hóa, các hệ quả này dường như gia tăng cùng với mức độ bạo hành hoặc chấn thương tâm lý mà trẻ em chịu. Nhóm nghiên cứu lưu ý rằng chỉ một số ít các nghiên cứu đào sâu thêm về mỗi cách đo sự lão hóa, và rằng vai trò của gen di truyền trong các phát hiện này cần được nghiên cứu thêm.

 

Tuy nhiên, McLaughlin cho biết rằng cũng hợp lý khi các kiểu nghịch cảnh khác nhau có các ảnh hưởng khác nhau. “Các loại thích ứng giúp trẻ thích nghi trong môi trường nguy hiểm rất khác với các loại giúp trẻ thích nghi trong môi trường thiếu thốn vật chất.”

 

Andrea Danese, giáo sư tâm thần học trẻ em và vị thành niên tại Đại học Kings College London, hoan nghênh nghiên cứu. “Các phát hiện này cho thấy một bản đánh giá chi tiết về quá khứ của một đứa trẻ có thể giúp chỉ ra nguy cơ lão hóa sinh học tiềm tàng.”

 

“Sau đó, bản đánh giá này có thể giúp thúc đẩy các nghiên cứu về nguyên nhân các bệnh lý liên quan tới tuổi tác, như các bệnh tim mạch hoặc tiểu đường, lại ảnh hưởng tới các trẻ em chịu bạo hành hoặc trải qua nghịch cảnh thời thơ ấu hơn.”

 

Tuy nhiên, ông cũng nói rằng sự khác nhau về nghịch cảnh thời thơ ấu và ảnh hưởng của chúng tương đối nhỏ, nghĩa là chúng không thể giúp đưa ra cách tiếp cận với từng đứa trẻ. Đồng thời lý do các trải nghiệm như bạo lực lại liên quan tới sự lão hóa nhanh hơn.

 

“Các trải nghiệm nguy hiểm trong quá khứ thường gắn liền với các đặc điểm của đứa trẻ, gia đình và cộng đồng xung quanh, vốn có thể ảnh hưởng đến sự khác biệt đã được quan sát và chúng ta cần phải tìm hiểu thêm về chúng,” ông nói. “Điều này sẽ giúp chúng ta củng có mối quan hệ nhân quả và phát triển các phương pháp can thiệp hiệu quả để giải tỏa các nguy cơ y tế gắn liền với trải nghiệm không hay thời thơ ấu.”

 

Bài gốc đăng trên báo The Guardian vào ngày 03/08/2020.

Tác giả: Nicola Davis

Link: https://www.theguardian.com/science/2020/aug/03/children-who-suffer-violence-or-trauma-age-faster-study-finds

Dịch: Thong Nguyen, Medisetter

Hiệu đính: Bs. Hoang Nguyen